สถาบันประสาทวิทยา กรมการแพทย์ และบริษัท เบอริงเกอร์ อินเกลไฮม์ (ไทย) จำกัด ลงนามบันทึกความเข้าใจ (MoU) เพื่อยกระดับระบบบริการและการดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองของประเทศไทย และเปิดตัวโครงการ “Stroke Hero” ครั้งที่ 1 พร้อมมาสคอตประจำโครงการที่จะช่วยสร้างการตระหนักรู้เรื่องโรคหลอดเลือดสมองและเชิญชวนประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมในการรับมือกับโรคหลอดเลือดสมอง โดยตั้งเป้าสร้าง Stroke Hero จำนวน 1 ล้านคน ผ่านการให้ความรู้และฝึกทักษะที่จำเป็น ตั้งแต่การสังเกตสัญญาณเตือน การขอความช่วยเหลืออย่างทันท่วงที ไปจนถึงการดูแลต่อเนื่องหลังพ้นระยะเฉียบพลัน
โรคหลอดเลือดสมองเป็นหนึ่งในปัญหาสาธารณสุขสำคัญของประเทศไทยที่ส่งผลกระทบต่อทั้งชีวิตและคุณภาพชีวิตของประชาชน ในปี 2568 ประเทศไทยมีผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองสะสมสูงกว่า 1.2 ล้านคนสะท้อนถึงภาระโรคที่มีนัยสำคัญต่อระบบบริการสุขภาพ ทั้งนี้ ผู้ป่วยรายใหม่มีประมาณ 392,700 คน โรคนี้ไม่เพียงเป็นภาวะฉุกเฉินที่อาจทำให้เสียชีวิต แต่ยังอาจก่อให้เกิดความพิการและส่งผลต่อความสามารถในการใช้ชีวิตประจำวันของผู้ป่วย รวมถึงสร้างภาระให้แก่ครอบครัวและระบบสาธารณสุข การรับมือกับโรคหลอดเลือดสมองจึงต้องอาศัยความตระหนักรู้ของประชาชนควบคู่กับความพร้อมของระบบบริการสุขภาพ และบุคลากรทางการแพทย์ เพื่อให้ผู้ป่วยได้รับความช่วยเหลืออย่างทันท่วงที และลดความเสี่ยงต่อความพิการและการเสียชีวิต
โครงการ “Stroke Hero” ใช้มาสคอตประจำโครงการเป็นสัญลักษณ์ในการสื่อสาร เพื่อให้เรื่องโรคหลอดเลือดสมองเข้าใจง่ายและเข้าถึงประชาชนได้กว้างขึ้น โดยมาสคอตแต่ละตัวเป็นตัวแทนของอาการสำคัญตามหลัก B.E.F.A.S.T. ได้แก่ พี่เบิ้ม ตัวแทนอาการเสียการทรงตัวอย่างเฉียบพลัน พี่อาย ตัวแทนอาการตาเบลอหรือเห็นภาพซ้อน น้องเฟส ตัวแทนอาการหน้าเบี้ยวหรือปากเบี้ยว พี่อาม ตัวแทนอาการแขนขาอ่อนแรงหรือยกไม่ขึ้น และ น้องสปีช ตัวแทนอาการพูดไม่ชัดหรือสื่อสารไม่เข้าใจ โดยอาการเหล่านี้อาจเกิดขึ้นอย่างฉับพลัน โดยทำการส่งผ่านการเรียนรู้ที่ครอบคลุมตั้งแต่การสังเกตอาการตามหลัก B.E.F.A.S.T. การช่วยชีวิตขั้นพื้นฐาน และการฝึกผ่านสถานการณ์จำลอง เพื่อให้ผู้เข้าร่วมโครงการเข้าใจว่าควรทำอย่างไรเมื่อพบผู้ที่อาจมีอาการของโรคหลอดเลือดสมอง
ผศ.พิเศษ นายแพทย์ธนินทร์ เวชชาภินันท์ รองอธิบดีกรมการแพทย์ กล่าวว่า “การดูแลโรคหลอดเลือดสมองเป็น เรื่องที่เกี่ยวข้องกับทั้งระบบบริการสุขภาพและการมีส่วนร่วมของประชาชน การเข้าถึงการรักษาอย่างรวดเร็วมีความสำคัญต่อผลการรักษา ขณะเดียวกันประชาชนก็ควรรู้จักสัญญาณเตือนและทราบช่องทางการขอความช่วยเหลือ โดยโครงการ Stroke Hero จะช่วยขยายความรู้เหล่านี้ออกไปสู่ชุมชน ควบคู่กับการพัฒนาระบบบริการและบุคลากร เพื่อให้การดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองมีความต่อเนื่องและมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น”
สถาบันประสาทวิทยา เป็นหน่วยงานเฉพาะทางที่พร้อมถ่ายทอดองค์ความรู้และประสบการณ์ให้แก่บุคลากรในเครือข่าย เพื่อสนับสนุนการพัฒนาคุณภาพการดูแลผู้ป่วยในทุกระดับ ความร่วมมือระหว่างสถาบันประสาทวิทยา กรมการแพทย์ และ บริษัท เบอริงเกอร์ อินเกลไฮม์ (ไทย) จำกัด ยังให้ความสำคัญกับการพัฒนาศักยภาพของบุคลากรทางการแพทย์และทีมสหวิชาชีพ การเสริมความเข้มแข็งของเครือข่าย Stroke Network และระบบส่งต่อผู้ป่วย รวมถึงการยกระดับมาตรฐานการดูแลในหน่วยบริการต่าง ๆ โดยมีการอบรมและประชุมวิชาการ การพัฒนาหลักสูตร Stroke Syllabus และการเรียนรู้ผ่าน Stroke Simulation ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของการดำเนินงาน
แพทย์หญิงวาสนา ประสิทธิ์สืบสาย ผู้อำนวยการฝ่ายการแพทย์ บริษัท เบอริงเกอร์ อินเกลไฮม์ (ไทย) จำกัด กล่าวเพิ่มเติมว่า “การสร้างความเข้าใจเรื่องโรคหลอดเลือดสมองในวงกว้างเป็นจุดเริ่มต้นที่สำคัญ เพราะการสังเกตอาการได้เร็วและขอความช่วยเหลือได้ทันท่วงทีอาจส่งผลต่อโอกาสในการรักษาของผู้ป่วย ทั้งนี้ บริษัท เบอริงเกอร์ อินเกลไฮม์ ยินดีสนับสนุนการทำงานร่วมกับสถาบันประสาทวิทยา ทั้งการแบ่งปันองค์ความรู้ การพัฒนาศักยภาพบุคลากร และการส่งเสริมให้ประชาชนเข้าถึงข้อมูลที่ถูกต้อง เพื่อให้ความร่วมมือครั้งนี้เกิดประโยชน์ต่อผู้ป่วยและระบบสุขภาพในระยะยาว”
การเรียนรู้ภายใต้โครงการนี้ครอบคลุมการดูแล 3 ช่วง ได้แก่ Pre-hospital คือการสังเกตอาการและรับมือก่อนถึงโรงพยาบาล, In-hospital การประเมินและดูแลผู้ป่วยในโรงพยาบาล และ Post-hospital การฟื้นฟูและป้องกันการเกิดโรคซ้ำ ผู้เข้าร่วมการฝึกอบรมจะได้เรียนรู้ทั้งภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัติ รวมถึงฝึกผ่านสถานการณ์จำลอง เพื่อให้เข้าใจบทบาทของตนเองในแต่ละช่วงของการดูแล เป้าหมาย Stroke Hero 1 ล้านคน คือการขยายความรู้เรื่องโรคหลอดเลือดสมองให้เกิดขึ้นในวงกว้าง และทำให้ประชาชนมีความพร้อมมากขึ้นเมื่อพบเหตุฉุกเฉิน ตั้งแต่การสังเกตสัญญาณเตือน การรีบขอความช่วยเหลือ ไปจนถึงการสนับสนุนให้ผู้ป่วยเข้าสู่ระบบการรักษาโดยเร็ว ความร่วมมือครั้งนี้จึงมุ่งให้ความรู้ไม่หยุดอยู่เพียงในห้องอบรม แต่ต่อยอดไปสู่การปฏิบัติในชีวิตจริง และเป็นส่วนหนึ่งของการสร้างสังคมที่พร้อมรับมือโรคหลอดเลือดสมอง
